Nicotine

Nicotine is een medicijn dat helpt om te stoppen met een verslaving (ontwenningsmiddel). Het zorgt ervoor dat u minder zin heeft om te roken.

Het is te gebruiken als hulpmiddel bij stoppen met roken en klachten na het stoppen met roken. 

• Nicotine helpt om te stoppen met een verslaving (ontwenningsmiddel). Het zorgt ervoor dat u minder zin heeft om te roken.
• Bij stoppen met roken en klachten na het stoppen met roken.
• Dit medicijn bestaat als zuigtablet, kauwgom, mondspray en pleister. Lees meer over hoe u dit medicijn moet gebruiken in de rubriek Hoe gebruik ik dit medicijn.
• Drink bij het gebruik van de zuigtablet of kauwgom geen zure dranken, zoals koffie of frisdrank tot 15 minuten voor en na het innemen van dit medicijn.
• U kunt last krijgen van hoofdpijn, hoesten, slaapstoornissen, maagdarmklachten en duizelig voelen.
• Bij het gebruik van de pleister kunt u ook last krijgen ven jeuk en een rode op de plaats van de pleister.
• Bij het gebruik via de mond kunt u ook last krijgen van irritatie aan de mond en keel en de hik.
• U kunt dit medicijn beter niet gebruiken als u zwanger bent. Dit medicijn is slecht voor de baby in uw buik. Gebruik dit medicijn alleen in overleg met uw arts.
• Geeft u borstvoeding? Dit medicijn komt in de moedermelk. Het is niet zeker of dit medicijn veilig is voor de baby. Vraag aan uw arts of apotheker of u dit medicijn mag gebruiken.
• Stopt u met roken? Dan kan dit invloed hebben op de medicijnen die u gebruikt. Overleg hierover met uw arts. 

Rookverslaving

Klachten
Stoppen met roken is voor veel mensen moeilijk. Als u stopt, kunt u eerst last krijgen van ontwenningsverschijnselen, zoals onrust, snel geïrriteerd zijn of slecht slapen. Door deze klachten kunt u weer zin krijgen om te roken. Of u kunt last krijgen van hoofdpijn, minder vaak poepen, slecht of minder goed kunnen concentreren. 

Werking
Een medicijn met nicotine werkt alleen als u echt zelf stoppen wilt. Het is een hulpmiddel dat de kans dat u van het roken afblijft een beetje verhoogt. Advies en ondersteuning bij het stoppen met roken vergroten de kans op succes. Vraag advies bij uw apotheek, bij uw huisarts of via Ik stop nu.

Effect
Nicotine in kauwgom, zuigtablet, mondspray of pleister kan de klachten verminderen die ontstaan doordat uw lichaam aan nicotine gewend is geraakt. Het effect laat enkele minuten op zich wachten.

Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven. Dit zijn meestal algemene verschijnselen, die moeilijk zijn te onderscheiden van onthoudingsverschijnselen van roken, of die ook optreden bij te veel roken of als u net begint met roken.

Door het stoppen met roken kunnen onthoudingsverschijnselen ontstaan. Als het goed is, onderdrukt nicotine deze verschijnselen. In het begin kunnen de onthoudingsverschijnselen echter niet volledig onderdrukt zijn. U kunt dan last krijgen van angstgevoelens, snel geïrriteerdheid of van slag zijn, depressie, nerveus zijn niet goed kunnen slapen, anders dromen dan normaal, minder concentratie en slaperig zijn.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Soms (bij 10 tot 30 op de 100 mensen)

• Bij gebruik van de pleisters: jeuk en een rode huid. Zelden ontsteking van de huid en gevoeligheid van de huid voor UV-licht (zon, zonnebank, UV-lamp). 

  Blootstelling aan zonlicht, zelfs voor korte perioden, kan huiduitslag, jeuk, rode huid en andere verkleuring van de huid of ernstige verbranding door de zon geven.

• Bij gebruik van de zuigtabletten, kauwgom en mondspray: irritatie en pijn aan mond en keel en de hik.

  
   

  De kauwgom kan kaakspierpijn geven en blijven plakken aan gebitsprothesen en deze in zeldzame gevallen beschadigen.

• Duizelig zijn en hoofdpijn.

  Dit gaat meestal binnen een paar dagen weer over.

• Hoesten en zelden droge mond en benauwd zijn en zeer zelden opeens kortademig zijn door kramp in de spieren rond uw luchtwegen. Waarschuw dan een arts.

• Maagdarmklachten, zoals de misselijk zijn, overgeven en zelden buikpijn, diarree en verstopping. 

  Deze klachten verdwijnen meestal na een aantal dagen.

• Slaapproblemen, zoals anders dromen dan normaal en slapeloos zijn.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

• Klachten van het hart, zoals hartkloppingen en pijn op de borst. Zeer zelden een hartritmestoornis met een snelle, niet regelmatige hartslag en hoge bloeddruk. 

  Heeft u hier veel last van, neem dan contact op met uw arts.

• Griepachtige klachten, veel zweten, zwak gevoel, moe zijn en trillen.

• Nerveus zijn en blozen. 

• Tintelingen of een doof gevoel in de ledematen.

• Smaakstoornissen

• Pijn, zoals spierpijn, gewrichtspijn en pijn in de armen en benen. Zeer zelden stijve spieren.

• Overgevoeligheid voor dit medicijn. U merkt dit aan huiduitslag, galbulten of jeuk.  Raadpleeg dan uw arts.  
   

  Een ernstige overgevoeligheid is te merken aan flauwvallen of een zwelling van het gezicht, lippen, mond, tong of keel. U kunt hierbij erg benauwd worden. In zeer zeldzame gevallen ontstaat er een ernstige huidaandoening met blaren op de huid. Waarschuw in al deze gevallen direct een arts of ga naar de Eerste-hulpdienst. 
  Bent u overgevoelig voor dit medicijn? Dan mag u het niet meer gebruiken. Geef dit daarom aan de apotheker door. Het apotheekteam let er dan op dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

• Epileptische aanvallen.  De aanvallen zijn verschillend per persoon. U kunt last hebben van bewusteloos worden, vallen en met armen en benen schokken, niet meer reageren op anderen en staren. Waarschuw meteen uw arts. 

• Wazig zien en toegenomen traanproductie.

• Verstopte neus, loopneus, niezen en problemen met uw stem, zoals hees zijn.

• Bij gebruik van de zuigtabletten, kauwgom en mondspray: winderigheid, meer speeksel, branderig gevoel in de mond, neusverkoudheid, tandvleesontsteking, zuurbranden, moeite met slikken en blaarvorming en schilfering van het mondslijmvlies. 

Heeft u last van een bijwerking? Meld dit dan bij het bijwerkingencentrum lareb. Hier worden alle meldingen over bijwerkingen van medicijnen in Nederland verzameld. Ik wil een bijwerking melden

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Kijk voor de juiste dosering in de bijsluiter of op het etiket van de apotheek. De dosering is afhankelijk van het aantal sigaretten dat u gewend was te roken.

Hoe?

Zuigtablet

• Zuig op de zuigtablet tot de smaak sterkt wordt.
• Laat de zuigtablet daarna rusten tussen het tandvlees en de wang.
• Begin opnieuw met zuigen wanneer de smaak verdwijnt. Herhaal dit totdat de zuigtablet helemaal is opgelost. Dit duurt ongeveer 10 tot 30 minuten.
• U mag de zuigtablet niet doorslikken en u mag er niet op kauwen.
• Eet of drink ook niets zo lang u de zuigtablet in uw mond heeft.
• Drink ook geen zure dranken, zoals koffie of frisdrank tot 15 minuten voor en na het innemen van de tablet.

Kauwgom

• Kauw tot de smaak sterk wordt of u de smaak van nicotine proeft. Bewaar de kauwgom daarna in de ruimte tussen het tandvlees en de wang.
• Begin opnieuw met kauwen wanneer de nicotine smaak verdwijnt.
• Herhaal dit tot u de nicotine smaak niet meer proeft.
• Eet of drink ook niets zo lang u de kauwgom in uw mond heeft.
• Drink ook geen zure dranken, zoals koffie of frisdrank tot 15 minuten voor en na het innemen van de tablet.

Mondspray

• Eerst moet u de spray ontgrendelen. In de bijsluiter kunt u zien hoe u dit moet doen.
• Voor het eerste gebruik, of als u de spray langer dan 2 dagen niet heeft gebruikt: spray een paar keer in de lucht tot u een fijne mist ziet. Dan is de spray klaar voor gebruik.
• Zet de spray aan uw mond, zorg dat de spray niet in contact komt met de lippen.
• Druk krachtig op de knop om 1 keer te sprayen. Inhaleer niet tijdens het sprayen, zodat het niet in uw keel komt.
• Probeer een paar seconden na het sprayen niet te slikken.
• Vergrendel de spray na gebruik.

Pleister

• Plak elke dag een nieuwe pleister op een droge onbehaarde huid van romp, bovenarm of heup.
• Plak de pleister elke dag op een andere plaats.
• Knip de pleister niet kapot, anders werkt het afgifte systeem niet meer.
• Sommige pleisters moet u voor de nacht verwijderen. Kijk in de bijsluiter of dit geldt voor de pleister die u gebruikt.

Wanneer

Lees in de bijsluiter wanneer en hoeveel u van dit medicijn moet gebruiken. Of vraag uw apotheker om advies.

Hoelang?

Zuigtablet 

• Gebruik dit medicijn niet langer dan 6 tot 9 maanden. Als u stopt met dit medicijn moet u het afbouwen. Lees in de bijsluiter hoe u dit moet doen. Of vraag uw apotheker om advies.

Kauwgom

• U gebruikt dit medicijn meestal 6 maanden tot 1 jaar. Dit hangt af van de soort kauwgom die u gebruikt. Als u stopt met dit medicijn moet u het afbouwen. Lees in de bijsluiter hoe u dit moet doen. Of vraag uw apotheker om advies.

Pleister

• Als u een paar weken niet heeft gerookt moet u de sterkte van de pleisters afbouwen. Dit moet u over een aantal weken doen. Hoe u dit moet doen hangt af van de pleister die u gebruikt. Lees hiervoor de bijsluiter of vraag uw apotheker om advies.
• Meestal moet u de pleister 3 tot 6 maanden gebruiken. Dit hangt af van de soort pleister die u gebruikt.

Mondspray 

• Gebruik dit medicijn niet langer dan 6 maanden. Als u stopt met dit medicijn moet u het afbouwen. Lees in de bijsluiter hoe u dit moet doen. Of vraag uw apotheker om advies.

U vergeet meestal geen dosis, omdat u dan merkt dat u weer zin krijgt om te roken. 

Vergeet u toch een keer een dosis?  Dan kunt u waarschijnlijk sneller stoppen of minder gaan gebruiken. Een keer vergeten is daarom niet zo erg. Sla de vergeten dosis over. Neem nooit een dubbele dosis om een vergeten dosis in te halen.

autorijden en alcohol drinken?
Ja, dat kan. U mag autorijden en alcohol drinken zoals u normaal doet.

alles eten?

• Zuigtabletten en kauwgom: nicotine wordt minder goed in het bloed opgenomen als u gelijktijdig koffie, vruchtensap of zure frisdranken, zoals cola, drinkt. Drink deze dranken daarom niet tot 15 minuten voor en tijdens het gebruik van de zuigtablet of de kauwgom.
• Spray: niet eten of drinken tijdens het gebruik van de spray.

Van nicotine zelf zijn geen wisselwerkingen bekend. Stopt u met roken? Dan kan dit wel invloed hebben op de medicijnen die u gebruikt. De hoeveelheid van sommige medicijnen in uw bloed kan verlagen of juist verhogen. Hierdoor kunnen die medicijnen minder goed werken of juist voor bijwerkingen zorgen. Gebruikt u één van de volgende medicijnen? Overleg dan met uw arts voordat u gaat stoppen met roken. 

• Theofylline, een luchtwegverwijder. Bij stoppen met roken kan de hoeveelheid van dit medicijn in uw bloed hoger worden. Hierdoor heeft u meer kans op bijwerkingen. Uw arts zal de hoeveelheid theofylline in uw bloed laten controleren.
• Medicijnen tegen psychose of depressie, zoals clozapine, duloxetine, fluvoxamine, haloperidol, mirtazapine, olanzapine, agomelatine. Bij stoppen met roken is soms een lagere dosis nodig.
• Insuline, gebruikt bij suikerziekte. Als u stopt met roken, heeft u minder insuline nodig. Controleer daarom extra uw bloedsuiker als u gestopt bent.
• Propranolol, riociguat, flecaïnide en propafenon, medicijnen bij een te hoge bloeddruk en tegen hartritmestoornissen. Bij stoppen met roken is soms een andere dosis nodig.
• Erlotinib en gefitinib, medicijnen bij kanker. Bij stoppen met roken kan de hoeveelheid van dit medicijn in het bloed verhogen. Hierdoor heeft u meer kans op bijwerkingen. Overleg hierover met uw arts.
• Melatonine, een medicijn bij slapeloosheid. Bij stoppen met roken kan de hoeveelheid van dit medicijn in het bloed hoger worden. Soms is een lagere dosis nodig.
• Naratriptan, een medicijn bij migraine (hoofdpijn). Bij stoppen met roken kan de hoeveelheid in het bloed hoger worden. Hierdoor heeft u meer kans op bijwerkingen. Soms is een lagere dosis nodig.
• Tizanidine, een spierverslapper. Bij stoppen met roken is soms een andere dosis nodig.
• Cinacalcet, een medicijn bij nierziekte en bijschildklierziekten. Bij stoppen met roken kan de hoeveelheid in uw bloed verlagen. Soms is een andere dosis nodig.
• Pirfenidon, een afweeronderdrukker. Bij stoppen met roken kan de hoeveelheid in uw bloed verhogen. Soms is een andere dosis nodig.   

Zwangerschap
U kunt dit medicijn beter NIET gebruiken als u zwanger bent of binnenkort wilt worden. Gebruik dit medicijn alleen in overleg met uw arts. Nicotine is schadelijk voor de baby.

Als u zwanger bent, overleg dan eerst met uw arts voordat u nicotineproducten gaat gebruiken. Er kunnen bij de baby door dit medicijn, maar ook door roken, bijwerkingen ontstaan. Het is daarom beter te stoppen met roken zonder hulp van een ontwenningsmedicijn.

Borstvoeding 
Nicotine komt in de moedermelk. Het is niet bekend of het schadelijk voor de baby is. Als u borstvoeding geeft, is het daarom beter te stoppen met roken zonder hulp van een ontwenningsmedicijn. Lukt dit niet? Overleg dan met uw arts.

Als uw arts vindt dat u borstvoeding kunt geven: wacht dan na gebruik van de kauwgom, zuigtablet of mondspray 2 tot 3 uur tot u borstvoeding geeft. Er zit dan minder nicotine in de moedermelk.

Als u in een keer stopt, krijgt u dezelfde ontwenningsverschijnselen als bij het stoppen met roken. Bouw daarom geleidelijk af. Lees in de bijsluiter hoe u dit moet doen. Of vraag uw apotheker om advies.

Nee, u heeft geen recept nodig.

Nicotine is sinds 1978 internationaal op de markt als medicijn tegen rookverslaving. Het is zonder recept te krijgen in pleisters, kauwgom, zuigtabletten en mondspray onder de merknamen Nicorette, Nicotinell en NiQuitin. En als het merkloze Nicotine in kauwgom.

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. Zoals medische richtlijnen, standaarden en literatuur. Bent u benieuwd hoe het apotheek.nl-team dit doet? Bekijk dan de video. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst. De officiële bijsluiter van dit medicijn vindt u bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen op: www.cbg-meb.nl.