Ethambutol

Ethambutol is een tuberculose-antibioticum. Het werken tegen infecties met bacteriën.

Artsen schrijven het voor bij tuberculose (tbc).  Soms gebruiken ze het ook bij andere infecties met bacteriën, zoals MAC-infecties.

• Ethambutol is een tuberculose-antibioticum. Het werkt tegen infecties met bacteriën.
• Bij tuberculose (tbc) en andere infecties met bacteriën, zoals MAC-infecties.
• Slik de tablet met een half glas water.
• Maak de hele kuur af. Ook als u denkt dat u beter bent. Er kunnen nog bacteriën in uw lichaam zitten.
• Bijwerkingen: ontsteking van de oogzenuw. Krijgt u last van wazig zien, minder goed kleuren kunnen zien of ziet u opeens een stuk minder? Stop dan met dit medicijn en raadpleeg uw arts.
• U kunt last krijgen van maagdarmklachten. Zoals misselijk zijn, buikpijn en overgeven. Heeft u last van uw maag? Slik de tablet dan nadat u wat heeft gegeten.
• U mag dit medicijn gebruiken als u zwanger bent. Of zwanger wilt worden.
• U mag dit medicijn gebruiken als u borstvoeding geeft.

Tuberculose

Oorzaak
Tuberculose is een infectieziekte die komt door een bacterie. Deze bacterie heet de tuberkelbacterie. Iemand met ‘open’ tuberculose kan de bacterie verspreiden door te hoesten, niezen of praten. Als u deze lucht inademt, kunt u besmet raken.

Verschijnselen
Tuberculose is er in ‘gesloten’ (niet besmettelijke) vorm en in de ‘open’ (besmettelijke) vorm.

Wanneer tuberculose in de longen zit is het besmettelijk. De bacterie kan zich via het bloed en de lymfe verspreiden naar andere delen van uw lichaam, zoals de lymfeklieren, longvliezen, botten, nieren, darm, geslachtsorganen of hersenvliezen. Dit is niet besmettelijk. 

Als uw afweer goed is, krijgt u soms een lichte longontsteking. Die gaat meestal vanzelf over. Vaak merkt u niet eens dat u ziek bent. De bacterie kan wel in uw lichaam blijven en pas jaren later weer actief worden.

Als uw afweer minder goed is, kunnen de longen ontstoken blijven. Ook kan een de bacterie in het lichaam weer actief worden. 

Behandeling
Bij tuberculose krijgt u een combinatie van antibiotica. U gebruikt deze medicijnen minstens 6 maanden. Als de bacterie ook in andere organen zit, of als uw afweer minder is, duurt de behandeling soms langer. Dit is nodig om alle bacteriën te doden.

Ethambutol is één van de medicijnen tegen tuberculose. U gebruikt dit altijd samen met andere antibiotica, zoals rifampicine, pyrazinamide of isoniazide. Door deze combinatie is de kans kleiner dat de bacterie ongevoelig wordt voor de medicijnen. 

Ethambutol remt de groei van de bacterie. Het duurt een paar maanden voordat u genezen bent.

Infecties met bacteriën

Oorzaak
Ethambutol wordt gebruikt bij een infectie met de MAC-bacterie. MAC staat voor Mycobacterium Avium Complex. Deze bacterie lijkt op de bacterie die tuberculose veroorzaakt. Gezonde mensen worden meestal niet ziek van deze bacterie.

Verschijnselen
Als uw afweer laag is, bijvoorbeeld bij HIV, kunt u wel klachten krijgen. U kunt dan last hebben van hoge koorts, koude rillingen, vermoeidheid, gewichtsverlies, maagpijn en bloedarmoede. Soms breidt de infectie zich uit naar de lever, longen of het bloed. Dan kunt u ook leverontsteking, longontsteking of bloedvergiftiging krijgen.

Als uw afweer normaal is, merkt u meestal niets van de bacterie. U heeft dan geen behandeling nodig.

Behandeling
Bij mensen met een verminderde afweer, zoals HIV-patiënten, is een behandeling met antibiotica nodig. Ethambutol remt de groei van de MAC-bacterie. 

U gebruikt dit middel altijd samen met andere antibiotica, zoals rifabutine, azitromycine of claritromycine. Door deze combinatie is de kans kleiner dat de bacterie ongevoelig wordt voor de medicijnen.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

• Ontsteking van de oogzenuw. Verschijnselen hiervan zijn wazig zien, verstoring in kleuren zien (vooral rood en groen) en gedeeltelijke uitval van het gezichtveld.

  • Krijgt u één van deze klachten, stop dan meteen het gebruik en raadpleeg uw arts. De verschijnselen verdwijnen meestal als u stopt met dit medicijn.
    Deze bijwerkingen komen vooral voor bij ouderen, diabetespatiënten, mensen met een sterk verminderde nierwerking, bij langdurig gebruik en bij hoge dosis ethambutol.
  • Let op! Heeft u een ontsteking van de oogzenuw? Dan mag u dit medicijn niet gebruiken. 

• Gewrichtspijn. Waarschuw bij matige tot hevige pijn uw arts. Heeft u jicht? Dan kunt u sneller last krijgen van een jichtaanval.

  Dit komt omdat u door ethambutol meer urinezuur in uw bloed krijgt. Hierdoor ontstaan urinezuurkristallen in gewrichten, wat zorgt voor jicht.

• Maagdarmklachten, zoals misselijk zijn, buikpijn en braken.

  Bij maagklachten kunt u het medicijn het beste na het eten innemen.

• Duizelig zijn

  Raadpleeg uw arts als u hier te veel last van heeft.

• Minder goed kunnen voelen en vreemde dingen voelen, zoals kriebelingen, jeuk en tintelingen.

• Hoofdpijn, koorts, ziek, zwak en vermoeid gevoel.

• Psychische klachten, zoals verward zijn en hallucinaties (u ziet, voelt of hoort dingen die er niet zijn).

• Overgevoeligheid voor dit medicijn. U kunt dan huiduitslag, galbulten of jeuk krijgen. In zeldzame gevallen ontstaat er koorts, een ernstige huidafwijking of kunt u benauwd worden of flauwvallen. Stop dan met het gebruik en raadpleeg uw arts.

  U mag dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor ethambutol. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u het medicijn niet opnieuw krijgt.

• Leveraandoeningen. U kunt dit merken aan een gevoelige, opgezwollen buik of een gele verkleuring van het oogwit of van de huid.

  Als u hier last van heeft waarschuw dan uw arts.

• Bloedafwijkingen. Als u onverklaarbare koorts, keelpijn of blaasjes in de mond en keel, plotselinge blauwe plekken, bloedneuzen, wondjes die lang blijven bloeden of extreme vermoeidheid krijgt kan dat duiden op bloedafwijkingen. Waarschuw dan uw arts.

  Bij een behandeling van meer dan twee weken zal uw arts uw bloed wekelijks op deze bijwerking controleren.

Heeft u last van een bijwerking? Meld dit dan bij het bijwerkingencentrum lareb. Hier worden alle meldingen over bijwerkingen van medicijnen in Nederland verzameld. Ik wil een bijwerking melden

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.

Hoe? 

Tablet: innemen met een half glas water.

Wanneer?

• U gebruikt het 1 keer per dag, bijvoorbeeld in de ochtend.
• Kies vaste tijdstippen, dan vergeet u minder snel een dosis.
• Heeft u last van maagklachten? Neem dit medicijn dan direct NA het eten.
• Vaak gebruikt u naast dit medicijn nog andere medicijnen. Uw arts vertelt u welke dat zijn en waarom u die nodig heeft. 

Hoelang?

Tuberculose

• De behandeling duurt meestal 2 tot 6 maanden, soms langer.

Andere bacteriële infecties, zoals MAC-infectie

• Uw arts bepaalt de duur aan de hand van de ernst van de infectie.

Houd er rekening mee dat u de kuur niet mag onderbreken en dat u hem helemaal moet afmaken. Ook al heeft u geen klachten meer. Er kunnen nog bacteriën aanwezig zijn.

De vergeten dosis moet u zo snel mogelijk innemen. 

• Duurt het langer dan 12 uur voordat u de volgende tablet moet innemen? Neem de tablet dan alsnog in.
• Duurt het korter dan 12 uur voordat u de volgende tablet moet innemen? Sla dan de vergeten tablet over. U mag geen extra tablet innemen. 
  De vergeten dosis neemt u aan het eind van de kuur in. U verschuift dus het moment waarop u de kuur beëindigt. Maak wel de volledige kuur af. Anders bestaat de kans dat de klachten terugkeren.

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Ja, dat kan. U mag autorijden, en u mag eten en drinken zoals u normaal doet.

Dit medicijn heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• De antistollingsmedicijnen acenocoumarol en fenprocoumon. Ethambutol kan de werking hiervan versterken. Zowel bij starten als bij stoppen van de medicijnen moet de trombosedienst extra controleren.

Zwangerschap
U kunt dit medicijn veilig gebruiken tijdens de zwangerschap. Er is redelijk veel ervaring met het gebruik van dit medicijn tijdens de zwangerschap. En er zijn geen aanwijzingen dat dit medicijn slecht is voor de zwangerschap of voor de baby. De infecties zijn een grotere bedreiging voor het ongeboren kind dan het gebruik van de medicijnen.

Borstvoeding
U kunt dit medicijn veilig gebruiken als u borstvoeding geeft. Het medicijn komt in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht, maar is niet schadelijk voor het kind.

U moet de kuur afmaken. Als u de kuur afbreekt, is de bacterie nog niet volledig verdwenen en kunt u opnieuw ziek worden.

Als u allergische reacties of ernstige bijwerkingen krijgt, moet u wel stoppen met de kuur. Neem in dat geval direct contact op met uw arts.

Ja, u heeft een recept nodig.

Ethambutol is sinds 1961 internationaal op de markt. Het is op recept te krijgen onder de merknaam Myambutol in tabletten.

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. Zoals medische richtlijnen, standaarden en literatuur. Bent u benieuwd hoe het apotheek.nl-team dit doet? Bekijk dan de video. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst. De officiële bijsluiter van dit medicijn vindt u bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen op: www.cbg-meb.nl.