Estradiol in de vagina

Estradiol is een vrouwelijk geslachtshormoon, namelijk een oestrogeen. Het wordt voor het grootste del in de eierstokken aangemaakt. Het speelt een belangrijke rol bij de vruchtbaarheidscyclus.

Artsen schrijven dit medicijn voor bij overgangsklachten en bij voorkomen van een blaasontsteking bij vrouwen in de overgang.

• Estradiol is een vrouwelijk geslachtshormoon (oestrogeen). Het herstelt het slijmvlies van de vagina.
• Bij klachten aan uw vagina door de overgang, zoals droogheid, jeuk en pijn. En om blaasontstekingen te voorkomen bij vrouwen in de overgang.
• U merkt na een paar weken dat de klachten minder worden.
• Gebruik het bijgeleverde ding (applicator) om de vaginale tablet in uw lichaam te brengen. Breng de applicator diep in in de vagina.
• U kunt last krijgen van afscheiding of bloedingen uit de vagina, huiduitslag, jeuk, gespannen borsten, buikpijn of misselijkheid.
• Bent u zwanger? Of wilt u zwanger worden? Vraag aan uw arts of apotheker of u dit medicijn mag gebruiken.
• Geeft u borstvoeding? Of wilt u borstvoeding geven? Overleg met uw arts of apotheker of u dit medicijn mag gebruiken.

Overgangsklachten

Verschijnselen
Door een tekort aan oestrogenen kunt u overgangsklachten krijgen. Zoals menstruatiestoornissen, opvliegers, zweetaanvallen, slaapproblemen, prikkelbaarheid en stemmingswisselingen. Het slijmvlies van de vagina kan droger worden, waardoor het vrijen pijnlijk kan zijn. U kunt last krijgen van irritatie en een branderig gevoel in de vagina en vaginale infecties. En van onwillekeurig urineverlies en blaasontstekingen.

Oorzaak
Tussen het 40e en 55e levensjaar wordt de activiteit van de eierstokken langzaam minder. Daardoor ontstaat er een tekort aan oestrogenen in het lichaam. De menstruatie houdt langzaam aan op. De laatste menstruatie heet de menopauze. Na de menopauze maakt het lichaam minder oestrogenen aan dan tijdens de vruchtbare levensfase. Door dit tekort aan oestrogenen ontstaan overgangsklachten. Ook als de eierstokken operatief zijn verwijderd, ontstaan er overgangsverschijnselen.

Behandeling
Vaak helpt het om bij de geslachtsgemeenschap een glijmiddel te gebruiken. Dit maakt de vagina vochtig, waardoor er minder irritatie en pijn ontstaat.

Is er een vaginale infectie aanwezig, bijvoorbeeld met een bacterie of schimmel? Dan zal de arts hiervoor een antischimmelmiddel of antibioticum voorschrijven.

Zijn er geen infecties zijn en blijven  de klachten? Dan kan de arts een plaatselijk werkend medicijn met oestrogeenhormoon voorschrijven, zoals estradiol vaginaaltabletten.

Werking
Estradiol vult de hoeveelheid oestrogenen in het vaginaslijmvlies aan. Dit heeft een gunstige invloed op de irritatie, pijn en jeukklachten in de vagina door een tekort aan oestrogeen. De gunstige werking bij overgangsklachten is pas na een paar weken merkbaar.

Blaasontsteking bij vrouwen

Bacteriën kunnen via de plasbuis in de blaas terecht komen en daar een blaasontsteking veroorzaken. Dit geeft klachten zoals vaak moeten plassen, terwijl u per keer maar weinig plast. Het plassen is pijnlijk of branderig. De urine kan troebel zijn of er kan bloed in zitten. Ook kunt u pijn hebben in de onderbuik. 

Voorkomen van blaasontsteking
Heeft u 3 of meer blaasontstekingen per jaar en zit u in de overgang? Dan kan uw arts estradiol voor in de vagina voorschrijven. Estradiol voor in de vagina kan een blaasontsteking voorkomen.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

• Afscheiding of bloeding uit de vagina.

  Raadpleeg in dit geval uw arts. Deze zal beoordelen of de klachten het gevolg zijn van een infectie, zoals een schimmelinfectie.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

• Plaatselijke klachten in en rond de vagina: huiduitslag, jeuk, irritatie.

  Raadpleeg uw arts als u hier last van heeft.

• Overgevoeligheid voor dit medicijn. U merkt dat aan huiduitslag, jeuk of galbulten. Dit kan zich ook uiten in 'angio-oedeem': een zwelling van het gezicht, lippen, mond, tong of keel. U kunt hierbij erg benauwd worden.

  Als dit ontstaat, moet u direct een arts opzoeken of naar de Eerste-Hulpdienst gaan. U mag dit soort middelen in de toekomst dan niet meer gebruiken. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn of een ander oestrogeenhormoon niet opnieuw krijgt.

• Misselijkheid en pijnlijke of gespannen borsten.

  Deze klachten horen na een tijdje vanzelf over te gaan. Zo niet, neem dan contact op met uw arts en apotheker.

• Buikpijn, een opgeblazen gevoel en winderigheid.

Bij gebruik langer dan een half tot één jaar.
De kans op onderstaande bijwerkingen is groter naarmate u dit medicijn langer gebruikt. Als u stopt met het medicijn daalt de kans op deze bijwerkingen weer.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

• Borstkanker

  Er komt maar heel weinig estradiol uit de vaginale tablet in uw bloed. Vrouwen die nooit borstkanker hebben gehad, hebben geen groter risico op borstkanker. Heeft u borstkanker of heeft u dat gehad? Gebruik dit medicijn dan liever niet. Overleg met uw arts. Misschien is een ander medicijn beter voor u. Soms mag u dit medicijn toch gebruiken. Dat kan alleen als uw borstkanker niet gevoelig is voor hormonen.

• Bij vrouwen die baarmoederkanker hebben of hebben gehad, kan de tumor groeien of terugkomen.

  U kunt dit middel daarom beter niet gebruiken. Overleg met uw arts over een mogelijk alternatief. Indien dit er niet is, kunt u in sommige gevallen dit middel wel gebruiken, in combinatie met een progestageenhormoon.

• Leveraandoeningen en galstenen. De galstenen zelf zijn vaak pijnloos, een enkele keer ontstaat er een galblaaskoliek. U merkt dit aan hevige pijnaanvallen in de bovenbuik. Waarschuw dan een arts. Een leveraandoening merkt u aan een gevoelige, opgezwollen buik of een gele verkleuring van het oogwit of van de huid. Waarschuw dan een arts.

Heeft u last van een bijwerking? Meld dit dan bij het bijwerkingencentrum lareb. Hier worden alle meldingen over bijwerkingen van medicijnen in Nederland verzameld. Ik wil een bijwerking melden

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Kijk voor de goede dosering op het etiket van de apotheek of in de bijsluiter.

Hoe?

• U krijgt de vaginale tabletten met een speciale wegwerp-applicator. Hiermee kunt u de tablet diep in de vagina brengen.
• Ga op uw rug liggen. Buig uw benen een beetje en spreid ze.
• Breng de met een tablet gevulde applicator 8 tot 10 cm diep in de vagina. Druk dan de applicator leeg.
• Gooi de applicator na gebruik weg.

Wanneer? 

• Estradiol in de vagina kunt u het beste 's avonds voor het naar bed gaan inbrengen.
• Gebruikt u dit medicijn 2 keer per week? Kies hiervoor 2 vaste dagen, bijvoorbeeld maandag en donderdag. U vergeet dan minder snel een dosis.

Hoelang?

• Start u met dit medicijn? Dan gebruikt u meestal de eerste 2 weken dit medicijn elke dag.
• Daarna kunt u het 2 keer per week gebruiken.

Gebruikt u de vaginale tablet elke dag?
Mocht u 's avonds een vaginale tablet vergeten zijn, dan kunt u deze de volgende ochtend inbrengen. Komt u er pas later achter, sla hem dan over. Breng geen dubbele dosering in.

Gebruikt u de vaginale tablet twee keer per week?
Bent u 's avonds de vaginale tablet vergeten? Dan kunt u het beste de volgende avond de gemiste dosis alsnog inbrengen.

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Ja, dat kan. U mag autorijden, en u mag eten en drinken zoals u normaal doet.

• Tamoxifen en fulvestrant (anti-oestrogenen) en anastrozol, exemestaan en letrozol (aromatase-remmers) die gebruikt worden bij bepaalde vormen van borstkanker. Deze middelen en estradiol kunnen elkaars werking tegengaan. Overleg met uw arts.

Zwangerschap
Dit medicijn wordt meestal alleen gebruikt door vrouwen die niet meer zwanger kunnen worden. 

Bent u zwanger of wilt u zwanger worden? Overleg hierover met uw arts. 

Borstvoeding
Dit medicijn wordt meestal alleen gebruikt door vrouwen die niet meer zwanger kunnen worden, dus geen borstvoeding geven. 

Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts of apotheker. 

• Tot 6 weken na de bevalling kunt u dit medicijn beter NIET gebruiken als u borstvoeding geeft. Het kan ervoor zorgen dat de borstvoeding niet goed op gang komt. En dat de borstvoeding steeds minder wordt.
• Vanaf 6 weken na de bevalling: u kunt dit medicijn veilig gebruiken als u borstvoeding geeft. Dit medicijn komt in een (heel) kleine hoeveelheid in de moedermelk. Dit is niet schadelijk voor de baby.

U kunt met dit middel stoppen wanneer u wilt. Als u stopt, kunnen de klachten terugkeren. In dat geval kunt u in overleg met uw arts de behandeling weer voortzetten.

Ja, u heeft een recept nodig.

Estradiol is sinds 1928 internationaal op de markt. Voor plaatselijke toepassing in de vagina is er een vaginale tablet onder de merknaam Vagifem en Vagirux op recept verkrijgbaar.

Estradiol is ook verkrijgbaar in tabletten (estradiol om in te nemen), pleisters (estradiol pleisters), implantatietablet onder de huid (Meno-Implant) en neusspray (Aerodiol). Deze tekst gaat uitsluitend over estradiol vaginale tabletten.

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. Zoals medische richtlijnen, standaarden en literatuur. Bent u benieuwd hoe het apotheek.nl-team dit doet? Bekijk dan de video. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst. De officiële bijsluiter van dit medicijn vindt u bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen op: www.cbg-meb.nl.