ciprofibraat

Introductie

Ciprofibraat behoort tot de fibraten. Ze verlagen het vetgehalte in het bloed en verbeteren de verhouding tussen het 'goede' cholesterol (HDL) en het 'slechte' cholesterol (LDL).

Artsen schrijven het voor bij een te hoog vetgehalte in het bloed of een combinatie van te veel vet en te veel cholesterol in het bloed. Ook schrijven artsen het voor aan mensen die een verhoogd risico op hart- en vaatproblemen hebben, zoals bij angina pectoris en bij diabetes.


Instructiefilmpje

Film 1 - Slikken van medicijnen


Highlight

  • Ciprofibraat verlaagt een aantal bloedvetten (zoals cholesterol) en vermindert aderverkalking.
  • Bij verhoogd cholesterol en te veel andere bloedvetten.
  • Door het elke dag te gebruiken, heeft u minder kans op een hartinfarct of een beroerte.
  • Het effect op de bloedvetten is na 1 tot 3 maanden te meten.
  • U mag ciprofibraat innemen op elk moment van de dag. Kies wel een vast tijdstip, dan vergeet u het minder snel.
  • U kunt last krijgen van misselijkheid, buikpijn en diarree. Heeft u hier veel last van? Raadpleeg dan uw arts. Verder kunnen hoofdpijn, duizeligheid en haaruitval optreden.
  • Ook kunt u spierpijn krijgen. Dit is meestal onschuldig. Ga naar uw arts als u erge spierpijn krijgt.


Werking

Te hoog cholesterol- en/of vetgehalte

Verschijnselen
Cholesterol is een vetachtige stof die het lichaam gebruikt om cellen, hormonen en gal te maken. Cholesterol is ook nodig om vetten te verwerken en door ons lichaam te vervoeren. Vetten (triglyceriden) zijn belangrijk voor de energievoorziening en voor de opbouw van cellen.  

De lever maakt cholesterol, maar het wordt ook via voedsel opgenomen. Het bloed vervoert het cholesterol samen met vet als kleine bolletjes naar de lichaamscellen. Sommige bolletjes zijn nogal kleverig. Het cholesterol in deze bolletjes heet LDL-cholesterol. Als er teveel LDL-cholesterol in het bloed is, blijft dit aan de binnenkant van de bloedvaten plakken. Hierdoor kunnen de vaten vernauwen of verstopt raken. Dit heet aderverkalking (atherosclerose).
Atherosclerose vergroot de kans op hart- en vaatziekten, zoals een hartinfarct of een beroerte (herseninfarct of hersenbloeding).

Oorzaak
Een te hoog cholesterol- of vetgehalte in ons bloed kan ontstaan als ons lichaam te veel cholesterol aanmaakt of omdat we te vet eten, of beide. Ook bestaat er een erfelijke vorm van te hoog cholesterol, die vooral in bepaalde families voorkomt.

Behandeling
Als uw cholesterol of bloedvetten zijn verhoogd, zal uw arts inschatten wat uw risico op een hart- of vaataandoening is. Uw arts houdt er daarbij ook rekening mee of er andere factoren zijn die uw kans op een hart-vaataandoening verhogen, zoals roken, hogere leeftijd, overgewicht, hoge bloeddruk en diabetes (suikerziekte).

Heeft u veel kans op een hart-vaatziekte, dan zal uw arts u een cholesterolverlager voorschrijven, meestal een medicijn van de groep ‘statines’ zoals simvastatine. Als u geen statines verdraagt, of als deze medicijnen in uw geval niet toegepast kunnen worden, kan de arts u ciprofibraat voorschrijven.
Ook zal uw arts u advies geven over gezonde voeding, stoppen met roken en voldoende lichaamsbeweging.

Werking
Ciprofibraat verlaagt de hoeveelheid vet in het bloed en zorgt dat cholesterol terecht komt in de bolletjes die het cholesterol opruimen, het HDL-cholesterol. Als u minder vet in uw bloed heeft en als er een betere balans is tussen het goede en slechte cholesterol, heeft u minder kans op hart- en vaatziekten, zoals hartinfarcten of beroerten.

Effect
Na 1 tot 3 maanden is het volledige effect van dit medicijn bereikt. Zelf merkt u niet veel van de werking. U weet pas of het werkt bij een bloedonderzoek. Toch is het belangrijk om ciprofibraat elke dag in te nemen. Alleen dan kan ciprofibraat het risico op hart- en vaatziekten verlagen. 

Lees meer over te hoog cholesterol- en/of vetgehalte


Bijwerkingen

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

  • Maagdarmklachten, zoals misselijkheid, buikpijn en diarree. Heeft u hier heel veel last van? Neem dan contact op met uw arts.
  • Hoofdpijn en duizeligheid. Heeft u hier heel veel last van? Neem dan contact op met uw arts.
  • Haaruitval. Deze bijwerking verdwijnt weer als u stopt met dit medicijn. Als u hier veel last van heeft, overleg dan met uw arts.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

  • Spierpijn, spierzwakte en spierkramp. Meestal is dit onschuldig, maar zelden kan dit wijzen op een ernstige bijwerking op de spieren. De verschijnselen van deze ernstige bijwerking zijn spierpijn, spierzwakte, algemeen ziek voelen, koorts, misselijkheid en braken. De spierpijn zit meestal in de kuiten of onderrug, maar ook het hele lichaam kan zeer doen. Als u last krijgt van ernstige verschijnselen, moet u zo snel mogelijk uw arts raadplegen.
  • Huiduitslag, jeuk en roodheid van de huid. Deze bijwerkingen verdwijnen weer als u stopt met dit middel. Als u hier veel last van heeft, overleg dan met uw arts. Zelden kan er een ernstige overgevoeligheidsreactie met huiduitslag, benauwdheid en duizeligheid ontstaan. Stop dan het gebruik en waarschuw onmiddellijk uw arts. U mag dit middel in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor ciprofibraat. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit middel niet opnieuw krijgt.
  • Draaierig gevoel, slaperigheid en vermoeidheid. Heeft u hier heel veel last van? Neem dan contact op met uw arts
  • Overgevoeligheid voor zonlicht. U merkt dit aan zonnebrand bij blootstelling aan fel zonlicht of een zonnebank. Neem contact op met uw arts als u overgevoelig blijkt voor zonlicht. Vaak kunt u ook klachten voorkomen door gebruik van een zonnebrandcrème met hoge beschermingsfactor.
  • Seksuele stoornissen, zoals minder zin in vrijen en moeilijke erectie. Deze bijwerkingen gaan over als u met dit medicijn stopt. Neem contact op met uw arts, als u hier last van heeft.
  • Ontsteking van de lever of de galwegen en bloedafwijkingen. Bij plotselinge hevige pijn in bovenbuik, gevoelige, opgezwollen buik, donkere urine of een gele verkleuring van de huid of het oogwit of onverklaarbare blauwe plekken moet u direct een arts waarschuwen. Heeft u al een verminderde werking van de lever of ooit eerder een galsteen gehad? Dan zal uw arts uw leverwerking extra controleren en zo nodig de dosering aanpassen.
  • Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag, benauwdheid, duizeligheid of flauwvallen. Als u overgevoelig blijkt te zijn, mag u dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor ciprofibraat. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Heeft u last van een bijwerking? Meld dit dan bij het bijwerkingencentrum lareb. Hier worden alle meldingen over bijwerkingen van medicijnen in Nederland verzameld. Ik wil een bijwerking melden

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen


Gebruik

Kijk voor de juiste dosering op het etiket van de apotheek.

Wanneer?
U mag het medicijn innemen op elk moment van de dag. Kies een vast tijdstip, dan vergeet u minder snel een dosis.

Hoe lang?
Als dit medicijn de hoeveelheid vet in het bloed voldoende naar beneden brengt, moet u het waarschijnlijk uw leven lang gebruiken. Alleen als u dit medicijn elke dag gebruikt, verlaagt het uw risico op hart- en vaatziekten.


Vergeten

Het is belangrijk dit middel consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn:

U gebruikt ciprofibraat 1 keer per dag: duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten tablet dan over.


Verboden

autorijden?
Een enkele keer kan het voorkomen dat u de eerste dagen dat u dit medicijn gebruikt, duizelig of slaperig bent. Na enkele dagen is dat meestal weer over en is autorijden geen probleem.

alcohol drinken?
Te veel alcohol is niet goed voor de lever. Ciprofibraat kan in zeldzame gevallen leverafwijkingen geven. Drink geen alcohol of hooguit 1 glas per dag en drink in ieder geval 2 dagen per week niet.

alles eten?
U mag alles eten. Dit medicijn werkt echter het best als u een cholesterol- en vetverlagend dieet houdt. Overleg hierover eventueel met een diëtist.


Wisselwerking

Dit medicijn heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerking optreedt, zijn de volgende.

  • De antistollingsmedicijnen, acenocoumarol en fenprocoumon. De werking van acenocoumarol en fenprocoumon kan afnemen. Meld het aan de trombosedienst als u ciprofibraat gaat gebruiken. Ook als de dosering van ciprofibraat wijzigt of als u stopt met ciprofibraat, moet u de trombosedienst hierover inlichten.

Twijfelt u eraan of bovenstaande wisselwerking voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.


Zwangerschap

Zwangerschap
Overleg met uw arts. U kunt dit medicijn beter NIET gebruiken als u zwanger bent of binnenkort wilt worden. Er zijn niet veel zwangere vrouwen die dit medicijn hebben gebruikt. Daarom is niet zeker wat de risico's zijn voor zwangere vrouwen en hun kind.

Gebruikt u dit medicijn al en bent u zwanger of wilt u zwanger worden? Overleg dan met uw arts. Misschien kunt u tijdelijk met dit medicijn stoppen. In de meeste gevallen heeft tijdelijk stoppen geen grote gevolgen voor uw gezondheid.

Borstvoeding
U kunt dit medicijn beter NIET gebruiken als u borstvoeding geeft. Het is niet bekend of het in de moedermelk terechtkomt en of het schadelijk is voor de baby. Misschien kunt u tijdelijk met dit medicijn stoppen. In de meeste gevallen heeft tijdelijk stoppen geen grote gevolgen voor uw gezondheid. Overleg hierover met uw arts.


Stoppen

U kunt op elk moment in één keer stoppen met het gebruik van dit medicijn. Uw cholesterol zal dan wel weer omhoog gaan en uw kans op hart- en vaatziekten zal ook weer toenemen. Stop daarom alleen in overleg met uw arts.


Handelsinformatie

Ciprofibraat is sinds 1985 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknaam Modalim in tabletten.


Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. Zoals medische richtlijnen, standaarden en literatuur. Bent u benieuwd hoe het apotheek.nl-team dit doet? Bekijk dan de video. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst. De officiële bijsluiter van dit medicijn vindt u bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen op: www.cbg-meb.nl.